اسید نیتریک با فرمول شیمیایی HNO₃ یکی از آن دسته از مواد شیمیایی است که تمدن بشری بدون وجود آن به شکل امروزی قابل تصور نیست. این مایع بی‌رنگ، خورنده و بی‌نظیر که گاهی به دلیل تجزیه نوری به رنگ زرد کهربایی دیده می‌شود، نه تنها یک اسید معدنی قوی محسوب می‌گردد، بلکه یک عامل اکسیدکننده توانمند است که این ترکیب منحصر به فرد از ویژگی‌ها، پایه‌گذار کاربردهای بی‌شماری در عرصه‌های مختلف شده است. میزان تولید جهانی اسید نیتریک به بیش از هشتاد میلیون تن در سال می‌رسد و این رقم به تنهایی گویای جایگاه استراتژیک این ماده در اقتصاد صنعتی جهان است. شاید برای شما جالب باشد که بدانید زندگی روزمره هر انسانی به گونه‌ای با اسید نیتریک گره خورده است؛ از غذایی که مصرف می‌کنید گرفته تا خودرویی که سوار می‌شوید، از داروهایی که استفاده می‌کنید تا الکترونیکی که با آن ارتباط برقرار می‌سازید، همگی مراحل تولیدی دارند که در نقطه‌ای از زنجیره خود به اسید نیتریک وابسته هستند. این مقاله نه تنها به بررسی جنبه‌های علمی و فنی این ترکیب شگفت‌انگیز می‌پردازد، بلکه درک عمیقی از اهمیت انتخاب و تهیه با کیفیت آن برای فعالان صنعتی فراهم می‌سازد.

نگاهی به تاریخچه اسید نیتریک: از کیمیاگری تا صنعت چندمیلیارد دلاری

داستان اسید نیتریک داستانی هزارساله است که با تلاش‌های اولیه کیمیاگران برای درک ماهیت مواد آغاز می‌شود. نخستین بار دانشمندان جهان اسلام در قرن هشتم میلادی با تقطیر شوره به همراه سولفات مس و زاج سبز موفق به تولید اسید نیتریک ناخالص شدند. جابر بن حیان این ماده را "آب شوره" نامید و روش تولید آن را به تفصیل شرح داد. در اروپای قرون وسطی، این دانش از طریق ترجمه متون عربی گسترش یافت و شیمیدانانی مانند رامون لول به مطالعه آن پرداختند. نقطه عطف تاریخی تولید اسید نیتریک به قرن هفدهم و کارهای یوهان رودولف گلابر بازمی‌گردد که با حرارت دادن شوره با اسید سولفوریک غلیظ، روشی مؤثر برای تولید این اسید ابداع کرد. اما انقلاب واقعی در تولید صنعتی اسید نیتریک در آستانه جنگ جهانی اول رخ داد، زمانی که نیاز فزاینده به مواد منفجره نیتروژنی مانند TNT و نیتروگلیسیرین، تقاضا برای اسید نیتریک را به طور بی‌سابقه‌ای افزایش داد. این نیاز مبرم منجر به توسعه فرآیند اکسیداسیون کاتالیزوری آمونیاک توسط فریتز هابر و کارل بوش شد که جایزه نوبل را برای این دانشمندان به ارمغان آورد و پایه‌های صنعت مدرن تولید اسید نیتریک را بنا نهاد. امروزه این فرآیند که به نام فرآیند اوستوالد شناخته می‌شود، اساس بیش از نود و پنج درصد از تولید جهانی اسید نیتریک را تشکیل می‌دهد و نمادی از همگرایی علم پایه و مهندسی صنعتی در خدمت بشر است.

ماهیت شیمیایی و ساختار مولکولی اسید نیتریک

اسید نیتریک از نظر شیمیایی یک اسید معدنی قوی با خاصیت اکسیدکنندگی برجسته است که این ترکیب نادر را به ماده‌ای منحصر به فرد تبدیل کرده است. ساختار مولکولی اسید نیتریک از یک اتم نیتروژن مرکزی تشکیل شده که با یک اتم هیدروژن، یک گروه هیدروکسیل و دو اتم اکسیژن پیوند دارد که یکی از این پیوندها به صورت داتیو است. این آرایش خاص باعث ایجاد قطبی شدید در مولکول می‌شود که مسئول قدرت اسیدی بالا و واکنش‌پذیری قابل توجه آن است. در غلظت‌های بالا، بخشی از مولکول‌های اسید نیتریک دچار دیمریزه شدن می‌شوند و تشکیل دیمرهایی را می‌دهند که بر برخی خواص فیزیکی مانند نقطه جوش تأثیر می‌گذارند. یکی از ویژگی‌های جالب توجه اسید نیتریک غلیظ، تمایل آن به تجزیه نوری است که تحت تأثیر نور، به دی‌اکسید نیتروژن، اکسیژن و آب تجزیه می‌شود. دی‌اکسید نیتروژن تولید شده در محلول حل شده و رنگ مشخص زرد تا قهوه‌ای مایل به قرمز به اسید می‌دهد. به همین دلیل است که اسید نیتریک غلیظ در ظروف تیره نگهداری می‌شود تا از تجزیه نوری جلوگیری شود. این اسید به عنوان یک پروتون دهنده قوی عمل می‌کند و در واکنش با بازها، نمک‌های نیترات و آب را تولید می‌نماید. اما وجه تمایز واقعی اسید نیتریک، خاصیت اکسیدکنندگی آن است که در واکنش با بسیاری از فلزات و مواد آلی به وضوح مشاهده می‌شود. این خاصیت دوگانه اسید نیتریک را به یک معرف همه‌کاره در سنتزهای شیمیایی تبدیل کرده است.

ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی اسید نیتریک

اسید نیتریک در شرایط استاندارد به صورت مایعی بی‌رنگ با بویی تند و خفه‌کننده است که بخارات آن به شدت محرک دستگاه تنفسی می‌باشند. چگالی این اسید حدود یک و نیم گرم بر سانتی‌متر مکعب است و نقطه جوش آن به غلظت بستگی دارد. برای نمونه، اسید نیتریک غلیظ شصت و هشت درصد که به نام اسید نیتریک دودکننده شناخته می‌شود، در دمای حدود صد و بیست درجه سانتی‌گراد می‌جوشد. یکی از خواص فیزیکی جالب اسید نیتریک، میل شدید آن به ترکیب با آب است که همراه با آزاد شدن مقادیر قابل توجهی گرما انجام می‌پذیرد. این ویژگی هنگام رقیق‌سازی اسید نیتریک غلیظ باید با دقت فراوان مورد توجه قرار گیرد، زیرا اضافه کردن آب به اسید غلیظ می‌تواند به دلیل آزاد شدن ناگهانی گرما، منجر به جوشیدن و پاشش مواد خطرناک شود. از نظر شیمیایی، اسید نیتریک می‌تواند با اکثر فلزات به جز طلا، پلاتین، ایریدیم و برخی فلزات نجیب دیگر واکنش دهد. واکنش اسید نیتریک با مس نمونه‌ای کلاسیک از اکسیداسیون فلزات توسط این اسید است که گاز نیتروژن دی‌اکسید قهوه‌ای رنگ تولید می‌کند. با مواد آلی، اسید نیتریک می‌تواند وارد واکنش‌های نیتراسیون شود که اساس تولید بسیاری از مواد منفجره، رنگ‌ها و داروها است. قدرت اکسیدکنندگی اسید نیتریک به غلظت آن وابسته است به طوری که اسید نیتریک غلیظ عموماً به عنوان عامل اکسیدکننده قوی‌تر عمل می‌کند، در حالی که اسید نیتریک رقیق بیشتر خاصیت اسیدی خود را نشان می‌دهد.

فرآیندهای تولید صنعتی: از آمونیاک تا اسید نیتریک

تولید صنعتی اسید نیتریک امروزه تقریباً به طور انحصاری از طریق اکسیداسیون کاتالیزوری آمونیاک صورت می‌پذیرد که به فرآیند اوستوالد معروف است. این فرآیند هوشمندانه که در اوایل قرن بیستم توسعه یافت، شامل چندین مرحله کلیدی است که با دقت مهندسی بالا کنترل می‌شوند. در مرحله نخست، آمونیاک خالص با هوای پیش‌گرم شده مخلوط می‌شود و از روی کاتالیزور پلاتین-رودیم که به صورت توری‌های ظریف است، عبور داده می‌شود. در دمای حدود نهصد درجه سانتی‌گراد، آمونیاک به مونوکسید نیتروژن اکسید می‌شود. این واکنش بسیار گرمازا است و کنترل دقیق دما برای جلوگیری از تجزیه بیشتر محصولات ضروری است. گازهای خروجی که حاوی مونوکسید نیتروژن هستند، سپس سرد شده و وارد مرحله اکسیداسیون بعدی می‌شوند. در این مرحله، مونوکسید نیتروژن با اکسیژن بیشتر واکنش داده و به دی‌اکسید نیتروژن تبدیل می‌گردد. سرانجام، دی‌اکسید نیتروژن در برج‌های جذب با آب واکنش داده و اسید نیتریک تولید می‌کند. اسید تولید شده در این مرحله معمولاً غلظتی بین پنجاه تا شصت درصد دارد و برای دستیابی به غلظت‌های بالاتر، باید تحت فرآیند تغلیظ قرار گیرد. واحدهای تولیدی مدرن مجهز به سیستم‌های بازیابی حرارتی پیشرفته‌ای هستند که گرمای تولید شده در مراحل مختلف را بازیابی کرده و به بخار با فشار بالا تبدیل می‌کنند که می‌تواند برای تولید برق یا استفاده در سایر بخش‌های کارخانه مورد استفاده قرار گیرد. این بازیابی انرژی، کارایی اقتصادی فرآیند را به میزان قابل توجهی افزایش می‌دهد و ردپای کربنی تولید را کاهش می‌دهد.

کاربردهای اسید نیتریک

اسید نیتریک به دلیل خواص شیمیایی منحصر به فرد خود، در صنایع متعدد و متنوعی به کار گرفته می‌شود که هر کدام سهم قابل توجهی در اقتصاد جهانی دارند. درک این کاربردها نه تنها اهمیت این ماده را آشکار می‌سازد، بلکه معیارهای انتخاب گرید مناسب برای هر کاربردی را مشخص می‌نماید.

صنعت تولید کودهای شیمیایی و امنیت غذایی

بزرگترین مصرف کننده اسید نیتریک در سطح جهان، صنعت تولید کودهای شیمیایی است که حدود هفتاد و پنج درصد از تولید جهانی این ماده را به خود اختصاص می‌دهد. اسید نیتریک در این صنعت عمدتاً برای تولید نیترات آمونیوم که یک کود نیتروژنی پرکاربرد است، مورد استفاده قرار می‌گیرد. نیترات آمونیوم از واکنش اسید نیتریک با گاز آمونیاک تولید می‌شود و به دلیل حلالیت بالا و سریع‌الاثر بودن، یکی از مؤثرترین منابع تأمین نیتروژن برای گیاهان به شمار می‌رود. همچنین از اسید نیتریک در تولید کودهای نیترات کلسیم و نیترات پتاسیم نیز استفاده می‌شود. این کودها نقش حیاتی در تأمین نیتروژن مورد نیاز گیاهان دارند که برای ساخت پروتئین‌ها، کلروفیل و سایر ترکیبات ضروری است. افزایش تولیدات کشاوردی در قرن گذشته که امکان تغذیه جمعیت رو به رشد کره زمین را فراهم کرده، تا حد زیادی مرهون در دسترس بودن کودهای نیتروژنی تولید شده از اسید نیتریک است.

صنایع شیمیایی و تولید مواد پیشرفته

در صنایع شیمیایی، اسید نیتریک به عنوان ماده اولیه و واکنش‌دهنده در تولید طیف وسیعی از مواد شیمیایی با ارزش افزوده بالا مورد استفاده قرار می‌گیرد. تولید ترکیبات نیترو مانند نیتروبنزن، نیتروتولوئن و نیتروکلروبنزن که مواد اولیه تولید رنگ‌ها، مواد دارویی و آفت‌کش‌ها هستند، از مهمترین کاربردهای اسید نیتریک در این بخش است. در صنعت پلیمر، اسید نیتریک در تولید نایلون شش و شش و شش از طریق تولید آدیپیک اسید نقش کلیدی ایفا می‌کند. همچنین در تولید مواد منفجره مانند تری‌نیتروتولوئن، نیتروگلیسیرین و پنتا اریترینول تترانیترات، اسید نیتریک به عنوان عامل نیترات‌کننده اصلی به کار می‌رود. صنایع فلزی نیز از مصرف‌کنندگان مهم اسید نیتریک هستند، به طوری که از این اسید برای پالایش و خالص‌سازی فلزات، اچینگ و حکاکی روی فلزات و همچنین در عملیات پیکره‌تراشی فلزی استفاده می‌شود.

صنایع الکترونیک و نیمه‌هادی

در صنایع های‌تک الکترونیک و نیمه‌هادی، اسید نیتریک با خلوص بسیار بالا مورد نیاز است. از این اسید برای تمیزکاری ویفرهای سیلیکونی، اچینگ انتخابی لایه‌های فلزی و عایق، و همچنین در فرآیندهای ساخت مدارهای مجتمع استفاده می‌شود. خلوص اسید نیتریک در این کاربردها به حدی اهمیت دارد که وجود حتی مقادیر ناچیز ناخالصی‌های فلزی می‌تواند عملکرد دستگاه‌های نهایی را به شدت تحت تأثیر قرار دهد. به همین دلیل، تولیدکنندگان تجهیزات الکترونیکی معمولاً به دنبال تأمین‌کنندگانی هستند که بتوانند اسید نیتریک با گرید الکترونیک و خلوص فوق‌العاده بالا ارائه دهند.

صنایع داروسازی و بهداشتی

در صنعت داروسازی، اسید نیتریک در سنتز بسیاری از داروها از جمله داروهای قلبی-عروقی، آنتی‌بیوتیک‌ها و داروهای ضدالتهاب نقش دارد. همچنین در تولید مواد ضدعفونی‌کننده و نگهدارنده‌ها نیز از اسید نیتریک استفاده می‌شود. در این کاربردها، خلوص شیمیایی و عدم وجود باقی‌مانده‌های سمی در اسید نیتریک از اهمیت حیاتی برخوردار است.

صنایع تصفیه و بازیافت

اسید نیتریک در صنایع تصفیه آب و فاضلاب برای کنترل pH و حذف برخی آلاینده‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد. همچنین در فرآیندهای بازیافت فلزات گرانبها مانند طلا و پلاتین از ضایعات الکترونیکی، اسید نیتریک به عنوان حلال این فلزات نقش کلیدی ایفا می‌کند.

ایمنی، نگهداری و ملاحظات زیست‌محیطی برای اسید نیتریک

کار با اسید نیتریک به دلیل ماهیت خورنده و سمی این ماده، نیازمند رعایت شدیدترین استانداردهای ایمنی و بهداشتی است. تماس پوستی با اسید نیتریک می‌تواند باعث سوختگی‌های شیمیایی شدید، زخم‌های عمیق و ایجاد زخم‌های زرد رنگ مشخصه نیتراتاسیون پروتئین‌های پوست شود. استنشاق بخارات اسید نیتریک می‌تواند به مخاط بینی، گلو و ریه‌ها آسیب جدی وارد کند و در موارد شدید منجر به ادم ریوی شود. تماس چشمی حتی با مقادیر کم اسید نیتریک نیز می‌تواند آسیب‌های جبران‌ناپذیری به قرنیه وارد کند. برای کاهش این خطرات، استفاده از تجهیزات حفاظت فردی مناسب شامل دستکش‌های مقاوم از جنس نیتریل یا ویتون، عینک ایملی با محافظ جانبی، محافظ صورت، روپوش آزمایشگاهی ضد اسید و در محیط‌های با غلظت بخار بالا، دستگاه تنفس مصنوعی با کارتریج مخصوص اسیدها ضروری است. ذخیره‌سازی ایمن اسید نیتریک نیز اهمیت زیادی دارد. این ماده باید در ظروف مقاوم در برابر خوردگی از جنس فولاد ضدزنگ گریدهای ۳۰۴L یا ۳۱۶L، آلومینیوم خاص یا پلی‌اتیلن با چگالی بالا نگهداری شود. ظروف باید در محیط‌های خنک، خشک و با تهویه مناسب قرار گیرند و از تماس با مواد ناسازگار مانند بازهای قوی، مواد آلی و فلزات فعال خودداری شود. از دیدگاه زیست‌محیطی، اسید نیتریک و مشتقات آن می‌توانند در صورت مدیریت نامناسب، اثرات مخربی بر اکوسیستم‌ها داشته باشند. ورود ترکیبات نیتروژن به آب‌های سطحی و زیرزمینی می‌تواند باعث اوتریفیکاسیون (غنی‌سازی بیش از حد) شود که رشد جلبک‌ها را به شدت افزایش داده و با مصرف اکسیژن آب، حیات آبزیان را به خطر می‌اندازد. به همین دلیل، واحدهای صنعتی مصرف کننده اسید نیتریک ملزم به نصب سیستم‌های تصفیه فاضلاب پیشرفته‌ای هستند که ترکیبات نیتروژن دار را تا حد مجاز کاهش دهند.

گریدهای مختلف اسید نیتریک و معیارهای انتخاب

اسید نیتریک در گریدهای مختلفی تولید و عرضه می‌شود که هر کدام برای کاربرد خاصی مناسب هستند. آگاهی از تفاوت این گریدها و انتخاب مناسب‌ترین آنها برای هر کاربرد، نه تنها بر کیفیت محصول نایی تأثیر می‌گذارد، بلکه می‌تواند از نظر اقتصادی نیز به صرفه باشد. گرید صنعتی اسید نیتریک که معمولاً با غلظت‌های پنجاه تا هفتاد درصد عرضه می‌شود، حاوی ناخالصی‌های مختلفی از جمله یون‌های کلرید، سولفات و فلزات سنگین است. این گرید برای کاربردهایی مانند تولید کودهای شیمیایی، برخی سنتزهای شیمیایی و عملیات متالورژی مناسب است. گرید خالص یا آزمایشگاهی اسید نیتریک دارای خلوص بالاتری است و ناخالصی‌های آن به دقت کنترل می‌شود. این گرید برای بیشتر کاربردهای تحقیقاتی، آزمایشگاهی و برخی فرآیندهای صنعتی حساس مناسب می‌باشد. گرید الکترونیک یا اولترا پور اسید نیتریک دارای بالاترین سطح خلوص است و میزان ناخالصی‌های فلزی در آن در حد بخش در میلیارد یا حتی بخش در تریلیون کنترل می‌شود. این گرید برای صنایع نیمه‌هادی، اپتیک و برخی کاربردهای داروسازی پیشرفته ضروری است. گرید داروسازی اسید نیتریک نیز از خلوص بسیار بالایی برخوردار است و علاوه بر خلوص شیمیایی، باید از نظر بی‌ولوژیکی نیز تست‌های خاصی را پشت سر بگذارد. هنگام انتخاب اسید نیتریک، علاوه بر گرید، عواملی مانند غلظت، پایداری، بسته‌بندی مناسب، هویت و اعتبار تأمین‌کننده، و همچنین پشتیبانی فنی ارائه شده توسط فروشنده باید مورد توجه قرار گیرند. یک تأمین‌کننده معتبر نه تنها محصول با کیفیت ارائه می‌دهد، بلکه قادر است راهنمایی‌های تخصصی برای نگهداری، جابجایی و استفاده ایمن از محصول نیز در اختیار مشتری قرار دهد.

اسید های معدنی دیگر در فروشگاه مواد شیمیایی شیمی دان

اسید استیک

اسید کلریدریک یا اسید هیروکلریدریک

اسید سولفوریک

اسید سولفوکرومیک

اسید فسفریک

هیدروفلوئوریک اسید

اسید پرکلریک

اسید هیدروفلوریدریک

تیترانت اسید سولفوریک

تیترانت اسید کلریدریک

بوریک اسید

اسید فسفوتنگستیک

تحلیل بازار و اهمیت زنجیره تأمین

بازار جهانی اسید نیتریک بازاری بالغ و پویا است که رشد آن به طور مستقیم با توسعه بخش‌های مصرف کننده اصلی مانند کشاورزی، معدن‌کاری و ساخت و ساز مرتبط است. پیش‌بینی می‌شود که رشد سالانه این بازار در پنج سال آینده به طور متوسط بین دو تا سه درصد باشد که عمدتاً توسط تقاضای فزاینده برای کودهای نیتروژنی در کشورهای در حال توسعه آسیا و آمریکای لاتین هدایت خواهد شد. از نظر جغرافیایی، آسیا-اقیانوسیه بزرگترین بازار مصرف اسید نیتریک را به خود اختصاص داده است که سهم چین در این منطقه بسیار قابل توجه است. اروپا و آمریکای شمالی نیز بازارهای مهمی هستند که اگرچه رشد کمتری دارند، اما تقاضا برای گریدهای با خلوص بالا در این مناطق بسیار قابل توجه است. یکی از چالش‌های مهم در زنجیره تأمین اسید نیتریک، وابستگی تولید آن به گاز طبیعی است که ماده اولیه تولید آمونیاک محسوب می‌شود. نوسانات قیمت گاز طبیعی می‌تواند به طور مستقیم بر قیمت نهایی اسید نیتریک تأثیر بگذارد. همچنین، مقررات زیست‌محیطی سخت‌گیرانه در مورد انتشار اکسیدهای نیتروژن که از آلاینده‌های مهم جوی هستند، می‌تواند بر هزینه‌های تولید تأثیر گذاشته و در نهایت قیمت محصول را افزایش دهد. در چنین بازاری، انتخاب یک تأمین‌کننده قابل اعتماد که نه تنها قادر به ارائه محصول با کیفیت باشد، بلکه بتواند ثبات در تأمین و قیمت‌گذاری شفاف را تضمین کند، از اهمیت استراتژیک برخوردار است. شرکت‌هایی که در زنجیره تأمین اسید نیتریک فعالیت می‌کنند، باید بتوانند انعطاف‌پذیری لازم برای تطبیق با نوسانات بازار را داشته باشند و از طریق بهینه‌سازی لجستیک و مدیریت موجودی، اطمینان از دسترسی بی‌وقفه مشتریان به محصول را فراهم آورند.

جمع‌بندی

اسید نیتریک بیش از آنکه یک ماده شیمیایی صرف باشد، یک تسهیل‌گر کلیدی در صنایع مدرن است که امکان تولید هزاران محصول ضروری برای زندگی امروزی را فراهم می‌سازد. از کشاورزی که غذای بشر را تأمین می‌کند تا صنایع های‌تکی که ارتباطات جهانی را ممکن می‌سازند، ردپای اسید نیتریک به وضوح دیده می‌شود. انتخاب اسید نیتریک مناسب برای هر کاربرد نیازمند درک دقیق از ویژگی‌های فنی محصول، آگاهی از استانداردهای ایمنی و زیست‌محیطی، و شناخت کافی از بازار و زنجیره تأمین است. یک تصمیم‌گیری آگاهانه در این زمینه نه تنها بر کیفیت و کارایی فرآیندهای تولیدی تأثیر می‌گذارد، بلکه می‌تواند سهم مهمی در افزایش ایمنی کارکنان، کاهش اثرات زیست‌محیطی و بهینه‌سازی هزینه‌ها داشته باشد. در نهایت، همکاری با تأمین‌کنندگانی که دانش فنی عمیق، تعهد به کیفیت و پایداری، و توانایی ارائه راه‌حل‌های جامع را دارند، می‌تواند تفاوت‌ساز باشد و مسیر را برای موفقیت پایدار در صنعت هموار سازد. اسید نیتریک به عنوان یک ماده استراتژیک، سزاوار توجه و انتخاب دقیق است، انتخابی که پایه‌گذار ایمنی، کیفیت و مسئولیت‌پذیری در صنعت خواهد بود.

سوالات متداول

اسید نیتریک چیست و چه کاربردی دارد؟

اسید نیتریک (HNO₃) یک اسید معدنی قوی و خورنده با بویی تند است که به عنوان اکسیدکننده‌ای قوی کاربرد دارد. این ماده در تولید کودهای شیمیایی (مانند نیترات آمونیوم)، مواد منفجره، مواد شوینده، حکاکی فلزات و سنتز ترکیبات شیمیایی دیگر استفاده می‌شود.

چگونه اسید نیتریک را به صورت ایمن نگهداری کنیم؟

اسید نیتریک باید در ظروف شیشه‌ای یا پلی‌اتیلن مقاوم، در محیطی خنک، خشک، دور از نور مستقیم و با تهویه مناسب، و کاملاً جدا از مواد آلی و بازها نگهداری شود. حتماً برچسب هشدار و برگره اطلاعات ایمنی (MSDS) روی آن درج گردد.

آیا اسید نیتریک با آب قابل رقیق‌سازی است؟

بله، اما هرگز نباید آب را به اسید اضافه کرد زیرا واکنش شدید حرارت‌زا و پاششی رخ می‌دهد. برای رقیق کردن، همیشه باید اسید نیتریک غلیظ را به آرامی و با احتیاط به آب سرد اضافه کرد.

تفاوت اسید نیتریک صنعتی و آزمایشگاهی چیست؟

اصلی‌ترین تفاوت در درجه خلوص است. اسید نیتریک آزمایشگاهی خلوص بسیار بالا (مثلاً ۶۵% تا ۷۰% و عاری از ناخالصی‌های فلزی) دارد، در حالی که نوع صنعتی آن برای مصارف عمده مانند تولید کود، با خلوص پایین‌تر و قیمت مناسب‌تر عرضه می‌شود.

چگونه می‌توان اسید نیتریک با کیفیت خریداری کرد؟

برای خرید مطمئن اسید نیتریک با خلوص و غلظت مورد نظر خود، می‌توانید از طریق فروشگاه مواد شیمیایی شیمی‌دان اقدام کنید. این فروشگاه با تأمین مواد با کیفیت و ارائه مشاوره فنی، امکان خرید مواد شیمیایی را به صورت آنلاین و با تضمین اصالت کالا فراهم کرده است. برای مشاهده قیمت و خرید به صفحه محصول اسید نیتریک در سایت مراجعه کنید.